Battlestar Galactica จะทำอย่างไรเมื่อมนุษยชาติใกล้ถึงกาลอวสาร

Battlestar Galactica เป็นซีรี่ย์ที่ออกฉายทางโทรทัศน์ในอเมริกาในช่วงปี 1970 เพื่อเลียนแบบความสำเร็จที่ Star Wars ได้สร้างไว้ โดยบนยานอวกาศที่มีชื่อว่า Galactica มนุษย์กับเอเลี่ยนหลากหลายพันธุ์อยู่ร่วมกันอย่างสนุกสนาน และมีงานอดิเรกคือการสู้กับหุ่นยนต์ ถ้านึกภาพไม่ออกว่าบรรยากาศเป็นเช่นไร ก็ลองจินตนาการถึงสวนสัตว์ที่ถูกสร้างอยู่ในคาสิโน มันเป็นซีรี่ย์ที่ภายนอกดูเหมือนหนังแนววิทยาศาสตร์ แต่แท้จริงแล้วกลับเป็นหนังคาวบอยที่มีอวกาศเป็นฉากหลัง ที่มีมนุษย์เป็นพระเอก และมีหุ่นยนต์เป็นผู้ร้าย ฉากแอ็คชั่นและแอฟเฟ็คเพียบ มีคนหน้าตาดี มีเอเลี่ยนหน้าตาตลก และแถมด้วยหุ่นยนต์สุนัขอีกเพื่อเพิ่มความน่ารัก แต่ด้วยเนื้อหาที่ตื้นเขินไม่เป็นอะไรไปมากกว่าหนังแอ็คชั่นธรรมดา ต้นทุนในการสร้างที่สูง และไม่ค่อยมีคนดู ซีรี่ย์เรื่องนี้จึงประสบความล้มเหลวเป็นอย่างมาก

แต่ฮอลลีวู้ดมีนิสัยที่ไม่ดีอยู่อย่างนึงว่า พวกเขาชอบนำของเก่าออกมาขายใหม่ โดยการรีเมค ถึงแม้ว่าของเก่านั้นจะดีอยู่แล้ว รีเมคไปก็ดีได้ไม่เท่าของเดิม หรือห่วยอยู่แล้ว รีเมคไปก็เปลื่องเงินเปล่าๆ และหนังที่รีเมคกันก็ประสบความสำเร็จเพียงแคส่วนน้อย แต่ฮอลลีวู้ดก็ยังขายของเก่ากินอยู่ร่ำไป อย่างเรื่อง Superman Batman หรือตระกูลหนังสยองขวัญที่รีเมคกันมาแล้วจนนับครั้งไม่ถ้วน Battlestar Galactica ก็เป็นหนึ่งในของเก่าที่ถูกนำมารีเมคเช่นกัน แต่ของใหม่นี้กลับไม่เหมือนของเดิมอย่างสิ้นเชิง ละครสัตว์ในอวกาศกลับถูกแทนที่ด้วยความมืดหม่น และมนุษย์ก็ไม่ใช่ฮีโร่อีกต่อไป

โรนัล ดี มอร์ และ เดวิด ไอค สองผู้อำนวยการสร้าง ผู้นำ Battlestar Galactica มาทำใหม่ได้ทบทวนดูแล้วว่า ถ้าจะทำโดยตามของเก่าไปโดยไม่ได้แก้ไขอะไร ก็คงจะเจ๊งอีกรอบเป็นแน่ เขาทั้งสองก็เลยทำการยกเครื่องใหม่หมด จักรวาลของ Battlestar Galactica จึงไม่ได้เป็นจักรวาลในแบบของ Star Wars หรือ Star Trek ที่มีมนุษย์พร้อมด้วยเอเลี่ยนหลากพันธุ์ และขาวกับดำถูกแบ่งแยกกันอย่างชัดเจน แต่เป็นจักรวาลในแบบของ Blade Runner ที่มีเพียงมนุษย์กับหุ่นยนต์ และเส้นแบ่งระหว่างความดีกับความชั่วที่เลือนราง และด้วยผลพวงจากเหตุการณ์ 9/11 ยังไม่จากหายไปจากความคิดของคนอเมริกัน ซีรี่ย์ใหม่นี้ถูกสร้างขึ้นในปี 2003 นี้จึงเติมไปด้วยประเด็นอย่าง การฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ การก่อการร้าย สงคราม และคำถามที่ว่า ความเป็นมนุษย์คืออะไร หุ่นยนตร์สามารถกลายมาเป็นมนุษย์ได้หรือไม่ ดีชั่วคืออะไร ซีรี่ย์เรื่องนี้จึงแตกต่างจากหนังหรือซีรี่ย์อื่นๆทั่วไป ที่นอกจากจะให้ความบันเทิงแล้ว ยังมีประเด็นและคำถามหนักๆ มาให้คนดูได้คิดไปด้วย ซึ่งนับว่าหายากในหนังสมัยนี้ที่เน้นขายแต่ความบันเทิงเพียงอย่างเดียว

ในจักรวาลของ Battlestar Galactica มนุษย์ได้สร้างหุ่นยนตร์ขึ้นมาเพื่อไว้ใช้งาน โดยเรียกหุ่นยนต์พวกนี้ว่าไซลอน และยังตั้งชื่อเล่นให้มันอีกว่า Toaster หรือเจ้าเครื่องปิ้งขนมปัง เพราะร่างกายของพวกมันถูกสร้างด้วยเหล็กที่มีความเงาคล้ายเครื่องปิ้งขนมปัง แต่ด้วยความที่มนุษย์นิสัยเสีย ใช้หุ่นยนต์เยี่ยงทาส หุ่นยนต์จึงก่อการกบฏ ที่กลายมาเป็นสงครามระหว่างมนุษย์กับหุ่นยนต์ สงครามที่ยืดเยื้อก่อให้เกิดความเสียหายต่อทั้งสองฝ่ายเป็นอย่างมาก มนุษย์และหุ่นยนต์จึงทำการสงบศึกกัน มนุษย์ก็จะอยู่แต่ส่วนของมนุษย์และไม่สร้างหุ่นยนต์รุ่นใหม่ขึ้นมาอีก ส่วนหุ่นยนต์ก็จะไปหาดาวดวงอื่นอยู่ให้ไกลจากสายตาของมนุษย์ แต่การสงบศึกนั้นก็มีข้อแม้อยู่ว่า ตัวแทนของทั้งสองฝ่ายต้องมาเจอกันในทุกๆปี ในสถานีอวกาศที่อยู่กึ่งกลางอาณาเขตของทั้งสองฝ่าย เพื่อเป็นการย้ำต่ออีกฝ่ายว่าสงครามจะไม่เกิดขึ้นอีก แต่หุ่นยนต์ดันไม่มาตามนัด ทิ้งให้มนุษย์ระแวงอยู่ตลอดเวลาว่าสงครามอาจเกิดขึ้นอีกเมื่อไรก็ได้ ผ่านไป 30 ปี ความหวาดระแวงก็กลายเป็นจริง เมื่อหุ่นยนต์มาตามนัดในที่สุด ด้วยการอัพเกรดขึ้นมาใหม่ ไม่ได้มีหน้าตาเหมือนเครื่องปิ้งขนมปังอีกต่อไป แต่เป็นในแบบของ Android คือหุ่นยนต์ที่ถูกออกแบบมาให้มีรูปร่าง หน้าตา และพฤติกรรมที่เหมือนมนุษย์ โดยหุ่นยนต์ตัวนี้มีชื่อว่า หมายเลขหก ที่หน้าตาเหมือนกับซุปเปอร์โมเดลมากกว่าหุ่นยนต์ ทำให้ตัวแทนของมนุษย์ที่นั่งรออยู่อ้าปากค้าง ก่อนที่เธอจะถามเขาว่า Are you alive? คุณมีชีวิตอยู่รึเปล่า

คุณมีชีวิตอยู่รึเปล่า เป็นคำพูดแรกที่ถูกพูดขึ้นมาในซีรี่ย์เรื่องนี้ และมันก็ยังเป็นคำถามแรกที่ถูกถามขึ้นมาด้วย คำตอบของคำถามนี้อาจง่ายมาก ถ้าหัวใจยังเต้นอยู่ ยังหายใจ ก็แปลว่ายังมีชีวิตอยู่ แต่ถ้ามองในอีกมุมหนึ่ง คำถามนี้อาจจะหมายความว่า คุณได้ใช้ชีวิตรึเปล่า ได้ใช้ชีวิตให้คุ้มค่าที่อุตส่าห์เกิดมาเป็นมนุษย์หรือไม่ เพราะอีกไม่นานหุ่นยนต์ก็ได้ทำการถล่มดาวที่มนุษย์อาศัยอยู่ด้วยระเบิดนิวเคลียร์ สูญเสียชีวิตไปหลายล้านคน คำถามนี้จึงเป็นตัวกระตุ้น อย่างโหดร้าย ที่ว่าให้ใช้ชีวิตอย่างคุ้มค่ามากที่สุด เพราะความซวยหรือเหตุการณ์ที่ไม่คาดคิดอาจเกิดขึ้นเมื่อไรก็ได้

นี่คือจุดเริ่มต้นของเรื่อง จากมนุษย์หลายล้านคน มีผู้รอดชีวิตเพียง 50,000 คน พร้อมด้วยยานอวกาศเพียงไม่กี่ลำที่รอดจากการถูกทำลาย และเหลือยานอวกาศทางทหารที่ชื่อว่า Galactica ไว้คอยปกป้อง อยู่เพียงลำเดียว โอกาสรอดของมนุษย์กลุ่มนี้จึงเหลืออยู่น้อยมาก เพราะด้วยกำลังทางทหารของฝ่ายหุ่นยนต์ที่เหนือกว่า มนุษย์จึงต้องหนีอย่างเดียว โดยผู้นำของกลุ่มมนุษย์ที่เหลืออยู่ ผู้ที่รับผิดชอบความอยู่รอดของมนุษย์คือ นายทหารที่ใกล้ปลดเกษียณและประธานาธิบดีหญิงที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง (เธอเคยเป็นครูมาก่อน และอยู่ในอันดับที่ 48 ของคนที่จะได้เป็นประธานาธิบดีบดี ถ้าประธานาธิบดีได้เสียชีวิตลง หมายความว่า 47 คนก่อนหน้า รองประธานาธิบดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอื่นๆ ทุกคนในคณะบริหารที่มีประสบการทางการเมืองมากกว่า ได้เสียชีวิตไปจนหมด เหลือตำแหน่งไว้ให้เธอ) เห็นได้ว่าสองคนนี้ ไม่ได้เตรียมพร้อมที่จะรับภาระที่หนักนี้ แต่ทั้งคู่ก็ได้พยายามอย่างดีที่สุด แต่ความพยายามนั้นบางครั้งก็แลกมาด้วยชีวิต อย่างตอนที่ประธานาธิบดีต้องสั่งการให้ทำลายยานอวกาศลำหนึ่งที่ถูกยึดโดยหุ่นยนต์ แต่มีมนุษย์อาศัยอยู่ในนั้นพันกว่าคน เพราะยานลำนั้นกำลังจะพุ่งชนยานลำอื่นๆพร้อมด้วยอาวุธนิวเคลียร์ เป็นทางเลือกที่มีแต่เสียกับเสีย จะเสียส่วนน้อยเพื่อรักษาส่วนมากไว้ หรือจะไม่ทำลายส่วนน้อยแต่ส่วนมากก็เสียไปด้วย จำนวน 50,000 คนนี้จึงใช่ว่าจะเพิ่มขึ้น มันมีแต่จะลดลง

ซาร์ตเคยกล่าวไว้ว่า “Hell is other people” นรกคือคนด้วยกันเอง คือไม่ต้องรอให้หุ่นยนต์มาฆ่า คนเราก็ฆ่ากันเองได้อยู่แล้ว ซาร์ตจับคนสามคนมาไว้ในห้องเดียวกัน เพื่อแสดงถึงนรก ความทรมานที่มนุษย์ต้องมาอยู่ร่วมกัน แค่สามคนก็ทรมานมากแล้ว แล้วนี่มาอยู่รวมกันหมื่นกว่าคน ไร้ทางออก รอบข้างมีแต่อวกาศ มนุษย์ที่อยู่ในเหตุการณ์นี้จะทรมานมากแค่ไหน Battlestar Galactica จึงเป็นเหมือนการจำลองโลกทั้งใบมาอัดไว้ในยานอวกาศลำเดียว ที่มนุษย์สามารถฆ่ามนุษย์ด้วยกันเองได้ เพราะหุ่นยนต์ดันหน้าตาเหมือนมนุษย์ จึงเกิดการระแวงกันทั่วหน้า ไม่มีใครรู้ว่าคนที่คุณเห็นตรงหน้าเป็นมนุษย์หรือหุ่นยนต์ เพียงแค่สงสัยว่าเป็นหุ่นยนต์ คนผู้นั้นก็จะถูกโยนออกไปนอกอวกาศ บางคนก็ไม่สามารถทดอยู่ในสภาพที่ต้องหนีตายอยู่ตลอดเวลาได้ ก็จบชีวิตของตนด้วยมือตัวเอง แล้วยังมีคนที่อยู่ผิดที่ผิดเวลา เรียกได้ว่าดันไปอยู่ตรงทางกระสุนของการแย่งอำนาจกันระหว่างสองฝ่าย ทหารกับประธานาธิบดี ที่ต่อสู้กันทางอำนาจ เปลี่ยนการปกครองที่มีอยู่จากประชาธิปไตย มาเป็นเผด็จการทางทหาร และลงท้ายด้วยระบบที่คล้ายว่าจะเป็นประชาธิปไตย กว่าทั้งสองฝ่ายจะตกลงกันได้ ชีวิตก็ได้เสียไปมาก แต่ยังไม่พอ มนุษย์ยังต้องการอำนาจไม่รู้จบ ถึงแม้จะไม่ใช่ฝ่ายทหารหรือฝ่ายประธานาธิบดี ก็ยังมีอีกหลายคนที่พร้อมจะก่อกบฏ เพื่อยึดอำนาจ และฆ่าคนไปในระหว่างทางเพื่อให้ได้มาซึ่งอำนาจนั้น เห็นได้ว่ามันไม่น่าอภิรมย์เลยที่ต้องมาอยู่ในสถานการณ์เช่นนี้ แต่จะทำอย่างไรได้เมื่อรอบตัวคืออวกาศ และหุ่นยนต์ที่ไล่หลังมาก็พร้อมจะฆ่าได้ทุกเมื่อ มนุษย์จึงต้องทนอยู่ด้วยกันต่อไป เพราะอยู่ร่วมกัน ถึงแม้จะแย่ซักแค่ไหน ก็ยังมีโอกาสรอดมากกว่าอยู่ด้วยตัวคนเดียว

การเอาตัวรอด จึงเป็นจุดเด่นอย่างหนึ่งของสิ่งมีชีวิตที่เรียกว่ามนุษย์ เป็นจุดเด่นที่ไม่ใช่จุดดี เพราะกว่าจะเอาชีวิตรอดได้นั้น คุณอาจต้องใช้ชีวิตเข้าแลก เหมือนดังตัวอย่างที่ได้กล่าวไว้ข้างต้น ระบบการตัดสินว่าการกระทำใดถูกหรือผิด ดีหรือเลว อาจต้องเก็บไว้ทางด้านหลัง ปล่อยให้สันชาตญานการเอาตัวรอดเข้ามาแทนที่ ถ้ามีปืนจ่ออยู่ที่หัวของคุณ คุณจะทำเช่นไร ยืนนิ่งอยู่อย่างนั้น หรือทำทุกทางเพื่อเอาตัวรอด แต่จะเอาตัวรอดไปเพื่ออะไร จุดมุ่งหมายของการเอาตัวรอดคืออะไร เป็นสิ่งที่หน้าแปลกในหนังแนววิทยาศาสตร์ ที่จะมีสิ่งที่ไร้การพิสูจน์ แต่คนก็ยังเชื่อว่ามันเป็นความจริง สิ่งนั้นคือศาสนา นับว่าเป็นสิ่งดี ที่ศาสนาในเรื่องนี้ไม่ได้ทำให้คนแตกแยกกัน แต่กลับทำให้คนอยู่ร่วมกันได้ในระดับหนึ่ง เพราะมีเป้าหมายเดียวกัน คือการเดินทางไปให้ถึงจุดหมาย ไปในสถานที่ที่สามารถเรียกได้ว่าบ้าน ได้ใช้ชีวิตและตายในแบบที่มนุษย์ควรจะเป็น บนพื้นดิน โดยไม่ต้องเดินทางในอวกาศอีกต่อไป ในคัมภีร์ของศาสนาที่มนุษย์กลุ่มนี้นับถือก็ได้กล่าวถึงทางรอดของมนุษย์ ว่าพวกเขาต้องเดินทาง ด้วยความลำบาก ไปให้ถึงจุดหมายที่เป็นดาวเคราะห์ดวงหนึ่ง ที่มีชื่อว่า โลก

เมื่อออกฉาย Battlestar Galactica ก็ค่อยๆได้รับความนิยมในกลุ่มคนดู ที่ไม่ได้หยุดอยู่แค่เพียงกลุ่มคนดูที่บ้าหนังแนววิทยาศาสตร์เท่านั้น เพราะซีรี่ย์เรื่องนี้ให้อะไรมากกว่าแนวความคิดทางวิทยาศาสตร์ มันยังมีเรื่องราวของชีวิตมนุษย์ การต่อสู้ ศาสนา ปรัชญา และอื่นๆอีกมาก แล้วยังได้รับรางวัล Peabody Awards รางวัลที่เก่าแก่ที่สุดที่จะมีให้แก่ความเป็นเลิศทางโทรทัศน์ โดยทุกปีรายการโทรทัศน์จะได้รับรางวัลนี้เพียงรายการเดียว แต่เหนือสิ่งอื่นใด ความดีของเรื่องนี้อยู่ที่การกระตุ้นคนดูให้คิดตามอยู่ตลอดเวลา ซึ่งนานๆทีจะมีหนังหรือซีรี่ย์ในลักษณะนี้มาให้ดู